Waarna jy soek, soek ook na jou…

24785401_1710051799026913_2165353082811654114_o Ek is gistermiddag vodde gewerk, en blaai blaaskanstyd sommer so deur die Vuisboek. Boem! Tref die Hanli Kotze skepping my! Sy het die mooi net twee minute vantevore gepos op haar muur met ‘n te koop boodskap. Ek het nog nooit so vinnig geskarrel om iemand te bel nie!

Ek het haar mooi kuns en woorde in LÉÉF tydskrif leer ken. Toe op ‘n dag bt my gunsteling gallery vier afdrukke gekoop en laat raam.  Jare gelede in Potgietersrus, het ek  in ‘n oudhede/kunswinkel ingestap  en daar tref ek “Jan en die boontjierank” aan. Hy hang in my gang, daar waar ons baie verbyloop en inloop, en hy praat en gee jou drukkies en herinner ons ewige huis is nie hierop die ondermaanse nie.

Vier afdrukke met die mooiste mooi woordwonders soos net Hanli kan, stil my verlange na my geliefde Camdeboo en Great Expectations huis so ver daar in Graaff-Reinet.  Die een skildery se woorde: Ons huisie wag oopmond….. ag, ek pak sommer.

En so neffens die ablusie/dinkplek/troon, bokant die mooi groen Ouma emmer en koos, hang vier plekmatjies met Hanli-woordkuns.

My liefde het na baie

draaie op die highway beland

Jy bou vir my ‘n baksteenhuis

na my verre reis

voel ek tuis”

en

“Jy bring vlerke vir my woorde

‘n oseaan om in te vlieg

En ek reis

      ek reis

na ‘n plek met space

Ek het toe ek Soek-soek opraap, die geleentheid om met haar te gesels oor wat my so ontroer dat ek die skildery wil koop. Lekker dat sy wil weet.

Dit is my kinderlike oortuiging dat vir ons, elke-haar-getelde lieflinge, is daar met Sy wonderbare hand ragfyn bedraad al die boeke en kuns en mense wat inspireer en wanneer die tyd reg is, jou pad kruis . Daai heilige toeval, daai onverwagse geluk, ‘serendipity’ soos die Ingelse sê. Daardie oomblikke is dikwels klein bekeer momente, soos Izak de Villiers een Pinkster in Polokwane vir ons geleer het.

Gister het God vir Hanli en my weer laat paaie kruis. Sy pas Soek-soek klaar geskilder en ek diep onder die indruk van genade wat ek weer die week ervaar het.

Terwyl ons so oor die telefoon gesels, voel dit asof Hy sommer so ons hare deurmekaar vryf en sê: “A, my kinders, dis hoe julle saam moet loop en My eer.”

Met lekker warm harte het ons mekaar gegroet. Soek-soek kom Maandag by my bly. Ek het klaar hangplek in my kantoor sodat ek deur my werkdag sal kan opkyk en onthou van stormsee en engele en genadevissies en heilige toeval.

Musikale onthou

20170803_122846

Kosbare herinneringe het onlangs so woerts by die onthouboks uitgeglip toe Bab vra of sy die blou bliktrommel vol langspeelplate mag kry. Toe ons die trommel oopmaak lê baie Sondae se onthou heel bo – Reader’s Digest “Music for you.” Ek maak die blou houer oop en heel bo lê die omslag met die Russiese skilpoppe.

My pa was passievol lief vir klassieke musiek. Hy het die versameling van Reader’s Digest in 1968 aangekoop. Tien albums met die mooiste omslae in ‘n koningsblou boks. Eric Robinson was die versameling se samesteller.

Wat ek geniet het is die verduideliking agterop elke album van die snitte se komponiste en so bietjie agtergrond. Die ballet album en die Russiese komponiste se album het my gunstelinge.

Sondag namiddag was die ritueel dat my pa op die poef, waarop sy stinkkaas voete altyd gerus het, die skaakbord opgestel het. Hy het ons geleer skaak speel. Die album van sy keuse is op die draaitafel geplaas en met sorg is die naald op die plaat neergesit.

Ons het nooit dadelik begin met die skaakles nie, hy het altyd eers so terug in sy leunstoel gesak en met toe oë gewag dat die musiek begin. Ademloos het ek by sy voete ook gesit en wag.

20170803_122906

“Hoor jy hoe skilder hulle met note, kan jy die sonstrale sien, kan jy die kerklokke hoor? En die skadu van die blare…” Dan bly Pa stil, en hy begin dirigeer, op die maat van die musiek.

Ek besluit na die onthou-oomblik, om op te lees oor die komponis en die musiek “The Great Gate of Kiev.” Dis nogal interressant.

Mussorgsky se Pictures at an Exibition is ‘n versameling musiek geïnspireer deur skilderye van sy geliefde vriend Victor Hartmann. Die komponis was hartverskeur na die skielike dood van sy vriend in 1873. Hartmann was maar 39. Ironies genoeg is Mussorgsky in 1881 ook op die ouderdom oorlede.

Na Hartmann se dood het die Russe ‘n uitstalling van Hartman se werk in sy nagedagtenis gereël. Mussorgsky het ook binne ses weke ‘Pictures at an Exibition’ gekomponeer. Elke stuk is op Hartmann se skilderye, sketse en kostuum ontwerpe geskoei. “The Great Gate of Kiev” het as inspirasie ‘n ontwerp van Hartmann vir ‘n groot goue hek vir Kiev, die hoofstad van Oekraïne. Hy het die ontwerp aanvanklik ingeskryf vir ‘n kompetisie na die Tsar ‘n sluipmoordpoging vrygespring het. Die kompetisie se tema was te makaber en is later gekanselleer.

Mussorgsky se komposisie wat blitsig in 1874 neergepen is, is eers vyf jaar na sy afsterwe in 1881 gepubliseer. Sy vriend en kollega Nikolai Rimsky-Korsakov het in 1886 ‘n bundel die lig laat sien.

Kom luister saam. Ek sit elke keer weer by my pa se voete.

Lukraak lekkerte


Ek laaik om so lukraak goed raak te lees of te sien. Soos hierdie mooi van ‘n skilder wie ek nog nie voorheen raakgeloop het nie. Wat ‘n lekker ontdekking!

Die skildery laat my gedagtes oral heen galop:

Ek sien ouer ekke wat vir jonger ekke vertel ons het oukei uitgedraai. Dat kleintyd se seer net groeipyne was…

Dan as weer so kyk, sien ek vriendinne wat saam die pad loop.

Dan weer, my wonderlike verhouding wat ek en my skoonma Biebs gehad het. Ek aan flarde oor my selfmoord-ma, en sy, ma van vier seuns. Ons het saam geloop, en was geseën soos Naomi en Rut.

Dan weer, sien ek my Bab wie se hand styf in myne bly. Soms as ek swaar dae het, lei sy my, dan weer ander dae is ek die leier en sy volg…

Die skildery getiteld ‘Mystical Conversation’ circa1896 praat met my binneste. Die skilder is Odilon Redon.

Ek het hieronder ‘n stuk oor sy werke gespoeg en geplak van die Wikipedia. Die skilder het die wens uitgespreek dat sy werk moes toon dat lig oor donker seëvier.

As ene wat Bloubekruip alewig ‘n ruk aan sy wurgketting moet gee, en dit goed leer doen het, reken ek dis hoekom dié kuns met my praat.

Kyk saam…

Odilon Redon

“Those were the pictures bearing the signature: Odilon Redon. They held, between their gold-edged frames of unpolished pearwood, undreamed-of images: a Merovingian-type head, resting upon a cup; a bearded man, reminiscent both of a Buddhist priest and a public orator, touching an enormous cannon-ball with his finger; a spider with a human face lodged in the centre of its body. Then there were charcoal sketches which delved even deeper into the terrors of fever-ridden dreams. Here, on an enormous die, a melancholy eyelid winked; over there stretched dry and arid landscapes, calcinated plains, heaving and quaking ground, where volcanos erupted into rebellious clouds, under foul and murky skies; sometimes the subjects seemed to have been taken from the nightmarish dreams of science, and hark back to prehistoric times; monstrous flora bloomed on the rocks; everywhere, in among the erratic blocks and glacial mud, were figures whose simian appearance—heavy jawbone, protruding brows, receding forehead, and flattened skull top—recalled the ancestral head, the head of the first Quaternary Period, the head of man when he was still fructivorous and without speech, the contemporary of the mammoth, of the rhinoceros with septate nostrils, and of the giant bear. These drawings defied classification; unheeding, for the most part, of the limitations of painting, they ushered in a very special type of the fantastic, one born of sickness and delirium.”[15]

The art historian Michael Gibson says that Redon began to want his works, even the ones darker in color and subject matter, to portray “the triumph of light over darkness.[16]

Redon described his work as ambiguous and undefinable: “My drawings inspire, and are not to be defined. They place us, as does music, in the ambiguous realm of the undetermined.”[17]